Kategoria: Bez kategorii

Pan Krystian swoją przygodę z fotografią rozpoczął w młodości. W domu odkąd pamięta był aparat fotograficzny Zenith. Tato nauczył go podstaw fotografii a resztę opanował sam metodą prób i błędów. W 2011 roku kupił pierwszą lustrzankę, która miała możliwość filmowania w jakości FullHD.

„Zorientowałem się wtedy że w sieci praktycznie nie ma filmów w ciekawy sposób ukazujących miejsce w którym mieszkam czyli podkarpacką część Roztocza a w szczególności gminę Horyniec – Zdrój. Nagrałem pierwsze filmy, udostępniłem je w sieci i okazało się, że ludziom się podobają i chętnie je oglądają i pozytywnie komentują. Był to bodziec do tego aby kontynuować.”

Filmowanie i fotografia szybko przerodziły się w pasję, a z każdym zdjęciem czy filmem coraz bardziej starał się pokazać w wyjątkowy sposób miejsce w którym mieszkał. Przeglądając YouTube natrafił na niezwykle ciekawe filmy stworzone metodą poklatkową, czyli Timelapse.  Technika ta pozwala np. ukazać czas wzrostu rośliny w bardzo przyśpieszonym tempie lub skrócić obraz przemijającego dnia do kilka minut gdyż film składa się ze zdjęć robionych w odstępach czasu większych niż zwykły film.

Pan Krystian doszkolił się w tej kwestii i sam zaczął tworzyć takie filmy, na początku wyzwalając migawkę ręcznie, a potem przy użyciu pilota. W tamtym czasie na terenie Polski mało kto takie filmy tworzył co pozwoliło mu wstrzelić się w lukę na rynku i tym samym przyciągnąć uwagę widzów. Pan Kłysewicz nie poprzestał na tworzeniu prostych filmów gdyż statyczne ujęcia wykonywane aparatem na statywie szybko mu się znudziły i zapragnął dodać ujęciom więcej dynamiki. Do tworzenia takich filmów niezbędna była specjalna szyna, która wtedy kosztowała więcej niż cały jego sprzęt fotograficzny. Od czego jednak jest głowa pełna pomysłów? Szynę wykonał sobie sam, przy użyciu metalowych rurek kanalizacyjnych, kilku płaskowników, stalowych prętów, łożysk oraz jednego gwintowanego pręta.

„Kręcąc po każdym zdjęciu kilka obrotów korbką byłem w stanie przesunąć aparat o kilka milimetrów co w efekcie przy 250 zdjęciach dało efekt przejazdu kamery o około metr. Niestety metoda ta angażowała mnie jako operatora i to bardzo bo musiałem przy każdym ujęciu siedzieć i kręcić korbką od 20 minut do nawet dwóch godzin uważając aby się nie pomylić. Kolejna szyna była już “elegancka” wykonana z chromowanych rurek systemu wystawowego do sklepów, udało mi się nawet wykonać kilka takich szyn na zamówienie dla innych osób bawiących się w tworzenie filmów timelapse z całej Polski. Zarobione w ten sposób pieniądze zainwestowałem w kolejną szynę tym razem elektryczną ale również składaną z kilku elementów kupionych osobno. Nie musiałem już siedzieć przy szynie, wystarczyło ją zaprogramować i ujęcie robiło się już “samo”. W tej chwili mam kupioną ze Stanów oryginalną szynę wyposażoną dodatkowo w ruchomą głowicę (niestety tego moja kreatywność w garażu nie była w stanie już przeskoczyć).”

Pan Krystian nakręciłem kolejno  kilkanaście filmów we wspomnianej technice. Wszystkie dostępne są na jego kanale na YouTube RoztoczeWschodnieHD, m.in. cerkiew w Starych Oleszycach lub w Cieszanowie czy Dzień na Roztoczu: Ziemia Lubaczowska.

Bardzo duże wsparcie zapewnia Panu Krystianowi jego brat Marcin, który tworzy muzykę do wszystkich filmów. On również dał się zarazić pasją do filmowania timelapsami.

„Kiedy mój brat przyjechał do mnie na urlop zabrałem do w Bieszczady i tam na wariackich papierach w 38 godzin spędzonych na szczytach nawet w nocy nagraliśmy film który zapoczątkował naszą wielką przygodę z Bieszczadami. Sukces w postaci oglądalności naszego filmu na kanale YouTubie, 170tyś wyświetleń w kilka dni, dał nam impuls do stworzenia serii filmów ukazujących Bieszczady w czterech porach roku. Pomoc otrzymaliśmy od razu. Ewa Żechowska z Chaty Wędrowca zaprosiła nas do siebie, przez kolejne 3 wyjazdy mieliśmy zapewniony nocleg i wyżywienie. Powstały trzy kolejne odcinki – jesień, zima i wiosna. Ostatnią perełką był film w którym wszystkie te pory roku przechodzą w jednym filmie. Jesień miała swoją premierę na dużym ekranie w Kinie Zorza w Rzeszowie przed filmem Samsara. Kolejny odcinek Zima pokazany był z poprzednimi częściami w Kinie Zorza podczas spotkania autorskiego ze mną i z bratem organizowanym przez czasopismo Biznes i Styl, na sali zgromadziło się ponad 200 osób. Fragmenty naszych filmów puszczane były nawet w Teleexpressie, były liczne wzmianki w prasie a najciekawsza w zagranicznej edycji Digital Photographer w UK. Ostatnia część czyli Bieszczady Cztery Pory Roku została wykorzystana przez twórców serialu Wataha do jego promocji na specjalnej stworzonej do tego stronie. Ostatnio nasze Bieszczady były puszczane na Festiwalu Filmów Karpackich w Polańczyku Zdroju, gdzie odbyło się również spotkanie z moją osobą.”

Pan Krystian wraz z rodziną wyjechał na kilka lat za granicę, ale nawet tam, będąc na urlopie nagrywał filmy, tym razem wykorzystując kolejną nowinkę technologiczną jaką był dron. Perspektywa lotnicza znowu była czymś nowym i zachwycała jego widzów. W 2018 roku wrócił do kraju w swoje rodzinne strony i w większej mierze poświęcił się fotografii gdyż jak mówi, nie wymaga ona tyle czasu ani potrzeby noszenia ze sobą ekwipunku który w tej chwili waży ponad 20 kilogramów (szyna i osprzęt do tworzenia timelapsów). Fotografując stara się uchwycić ulotne momenty jak wschody słońca czy zachody, poranne mgły, gwiazdy czy księżyc.

Nie każdy w pędzie swojego życia ma szansę zatrzymać się na chwilę aby podziwiać piękno poranków czy wieczorów. Oczywiście wymaga to również poświęcenia z mojej strony ponieważ słońce w lecie wstaje nawet o 3:50 rano.

Pan Krystian podczas swoich porannych czy wieczornych wypadów w ciągu ostatniego roku zabierał ze sobą drona i gromadził materiał. Tak powstał najnowszy film Dzień na Roztoczu: Ziemia Lubaczowska.

“Dzień na Roztoczu” zaczyna się dosyć długim wschodem słońca wśród mgieł, przechodzi przez cały dzień w którym mieszają się również wszystkie pory roku. Premierę filmu zorganizowałem w Cafe Sanacja, przyszło ponad 100 osób i wszyscy byli zachwyceni – nie tylko najnowszym filmem ale również tymi poprzednimi które również pokazałem. Film rozszedł się po sieci bardzo szybko i ma prawie 43 tyś wyświetleń co zważywszy na mały i nieznany teren którego dotyczy jest dla mnie wielkim sukcesem i motywacją. Do końca roku zamierzam nakręcić kolejny film – tym razem w technice timelapse. Mam nadzieję że wszystko pójdzie po mojej myśli i się uda.

 

Filmy Pana Kłysewicza dostępne są na płycie DVD, które można zakupić w Punktach Informacji Turystycznej w Horyńcu – Zdroju lub przez internet kontaktując się z twórcą na Facebooku.
Krystian Kłysewicz – Imagine Pictures

Oprócz timelapsów i filmów z regionu Pan Krystian brał udział w tworzeniu reklam np. dla największej sieci pralni chemicznych w UK Stalbridge Linen Service czy z Ferrari UK przy kręceniu reklam salonów.

Kontakt:
tel. 666 634 934
e-mail: krystianklysewicz@onet.pl
Filmy na YouTube: RoztoczeWschodnieHD

Pani Ewa to mieszkanka Lubaczowa, która od około 2014 roku należy do Stowarzyszenia Twórców Ziemi Lubaczowskiej. Uwielbia piec, lecz jej największą pasją jest haft krzyżykowy, który w jej wydaniu jest niezwykle precyzyjny. Każdy krzyżyk naniesiony na drobną kanwę wydaje się być perfekcyjny.
Idealnie wykonany haft to kwestia doświadczenia i chęci tworzenia dobrze w jednej technice. Pierwsze dwie kanwy były ciężkie do wyhaftowania gdyż wydawały się za sztywne, ale trzeci duży obraz wyszywało się już dobrze.

Pani Ewa operuje ciekawą techniką i trzyma się swoich zasad. W przeciwieństwie do większości osób odruchowo wyszywa „w drugą stronę”, czyli najpierw robi krzyżyk od strony lewej do prawej a później wraca od prawej do lewej. Haftuje głównie obrazy z wizerunkami świętych, kolorowe obrazki dla dzieci, trójwymiarowe kwiaty, metryczki, pamiątki komunijne i ślubne, zakładki do zeszytów i kartki okolicznościowe.

Jak to się zaczęło?
Haftu Pani Ewa nauczyła się w szkole podstawowej podczas zajęć technicznych. Po szkole przygodę z haftem zakończyła i nie zabrałaby się prawdopodobnie za to gdyby nie stresujące okoliczności. Był rok 2000, Pani Ewa była w siódmym miesiącu ciąży, a jej mąż wylądował na stole operacyjnym. Aby się uspokoić zaczęła wyszywać. Wielki obraz Jezusa to była jaj pierwsza praca. Później były komunie i inne uroczystości, znajomi prosili ją o wyszycie czegoś dla siebie.
Z początku w sprzedaży było niewiele wzorów, a po muliny trzeba było jeździć aż do Jarosławia. Koleżanki pożyczały jej gazety z wzorami, ciekawsze publikacje można było znaleźć dopiero w Rzeszowie. Teraz w grupie na Facebooku wymienia się ze znajomymi wzorami, dostępne są również programy do zamiany zdjęcia na wzór do haftu, łącznie z informacją o kolorach mulin. W Internecie można też znaleźć ludzi, którzy za niewielką kwotę lub czasami bezpłatnie pomogą w przystosowaniu zdjęć do wyszycia. W sprzedaży jest kilka rodzajów mulin i kanwy cięte na metry.
Każdy sam odnajduje swoją technikę, w której czuje się najlepiej.
Pani Ewa zaczyna wyszywać zawsze od ciemnego koloru, wyszywa na białej, drobnej kanwie co pozwala na dużą precyzję. Haftowanie na zadrukowanej kanwie, po dłuższym czasie użytkowania bywa problematyczne z uwagi na kruszącą się farbę.

Wyszywanie to zajęcie, które Panią Ewę relaksuje i wycisza. W twórczość wkłada całe swoje serce.
Prace Pani Ewy Szałańskiej są do zakupienia m.in. w Galerii Sztuki w Lubaczowie oraz na kiermaszach, dożynkach i przeglądach głównie na Ziemi Lubaczowskiej.

Pani Janina pochodzi z Futor, a obecnie mieszka w Niemstowie w powiecie lubaczowskim. Wraz z mężem zajmuje się liczącą 70 uli pasieką, a jej wielką pasją jest haft krzyżykowy.

Rękodzieła uczyła się początkowo od mamy, z którą robiła pierwsze kwiaty z bibuły. Mama potrafiła szyć piękne misie, a tato konstruować z drewna zabawki, talent odziedziczyła więc po rodzicach.
Wcześniej dostęp do materiałów był mały więc do rękodzieła wykorzystywało wszystko co było pod ręką. Kwiaty i inne ozdoby Pani Janina wraz z mamą robiła np. z okładek na zeszyty czy z gałązek orzecha laskowego. Później, gdy wyszła za mąż przyszły obowiązki domowe i nie było czasu na robienie kwiatów. Pani Janina czasami szyła ubrania dla dzieci, siebie i dla męża, ozdabiając je zawsze jakimś haftem. Dekorowała poduszki kwiatami z sukna, haftowała na firankach, szyła falbaniaste kołderki do dziecięcego wózka, narzuty z włóczki na łóżka i fotele. Później Pani Janina zaczęła wyszywać obrusy i serwetki ściegiem płaskim i richelieu.

Któregoś dnia w odwiedziny wpadła sąsiadka z Grecji, która pokazała Pani Jasi obraz wyszywany haftem krzyżykowym, na którym widniał koń. Pani Janina z początku bez zachwytu, ale przekonała się do tego aby spróbować stworzyć podobne dzieło. W rezultacie wyszyła konia na wzór greckiego obrazu, bez kanwy, na wyczucie. Koń nie wyszedł idealnie, ale Pani Szynal bardzo spodobała się ta technika.

Do haftu krzyżykowego przydatne są wzory z informacją o kolorach nitek i odpowiednie kanwy, a tak owych nie było kiedyś dostępnych w jej okolicy. Dopiero któregoś dnia w mieście, w kiosku Ruchu znalazła gazetę z gotowymi wzorami, którą niezwłocznie zakupiła. Z gazety wyszyła wszystkie obrazy i tak to się zaczęło.

Pierwszy wernisaż prac Pani Janiny miał miejsce w Niemstowie, w Szkole Podstawowej z okazji otwarcia Sali komputerowej. Wszyscy z dyrektorką szkoły na czele byli pod wielkim wrażeniem i umiejętności Pani Szynal. Niewiele później haftowane obrazy powędrowały dużo dalej, bo aż do Włoch na międzynarodowe Expose – Pisa. Talent Pani Janiny został dostrzeżony również przez artystę rzeźbiarza – Pana Józefa Lewkowicza z Nowego Sioła, który zaproponował jej zapisanie się do Stowarzyszenia Twórców Sztuki Ziemi Lubaczowskiej. Prace Pani Janiny zawisły więc w Galerii Sztuki przy Ratuszu w Lubaczowie.

Pani Janina wyszywa na białych kanwach; korzysta z wzorów pozyskiwanych z gazet lub z Internetu. Kolekcja jej prac jest ogromna. Jednym z pierwszych sprzedanych obrazów wykonanych haftem krzyżykowym była „Dama z łasiczką”. Praca Pani Janiny zakupione zostały nawet do jednego z sanockich banków. Do kościoła wyszyła wielki obraz (77 tysięcy krzyżyków) Matki Boskiej Częstochowskiej w podzięce za zdrowie.

Któregoś dnia Panią Janinę odwiedziła pewna warszawianka, której zamarzyły się staropolskie makatki. Pani Janina też sobie z nimi poradziła, lecz jak mówi – „trzeba było wypracować swoją technikę, czasami zamiast jednej nitki dawać dwie. Wielu rzeczy nauczyłam się sama od siebie”.

Prócz obrazów Pani Janina Szynal ściegiem krzyżykowym wyszywa teraz świąteczne kartki, kwieciste ozdoby na serwetkach i poduszkach. Artystka potrafi również wyhaftować obraz ze zdjęcia i haftować koralikami, tworzy ciekawe ozdoby m.in. techniką decoupage (jajka i bombki, kwiaty ze wstążek) i makatki. Dodatkowo czynnie udziela się w Kole Gospodyń Wiejskich z Niemstowa, gdzie Panie wspólnie śpiewają i gotują przepyszne dania kuchni regionalnej. Wiele cennych umiejętności posiada więc nasza artystka ludowa.

Prace Pani Janiny Szynal są do zobaczenia m.in. w Galerii Sztuki w Lubaczowie
Galeria mieści się w budynku Biblioteki Pedagogicznej, przy ul. Rynek 25,
czynna jest od pn. – do pt. od godziny 10:00

Pan Marian to lokalny twórca m.in. kompozycji ogrodowych, wypalanych obrazów na drewnie i korzenioplastyk. Umiejętności i zainteresowań twórczych Pana Mariana nie da się opisać w jednym zdaniu.
Pierwszą drewnianą ozdobę stworzył z drewnianych elementów w 1989 roku; wisi ona do teraz w klatce, w bloku gdzie mieszaka Pan Marian. Pan Nepelski pracował w gazowni w Lubaczowie, w 2015, w wyniku problemów ze zdrowiem odszedł na rentę, wtedy rozpoczął przygodę ze sztuką na dobre.

Pierwszą inspiracją była dla niego kompozycja, małe drzewko szczęścia w wielkim słoju, którą wykonał dla niego wnuczek. Twórca wymyślił swoją wersję drzewek szczęścia, na metalowych drucikach zawieszał różne ozdoby, m.in. piórka, sztuczne ptaki. Większość dzieł Pana Mariana powstaje z wyobraźni. Do swoich kompozycji wyszukuje w lesie często ciekawych korzeni, które czyści i składuje w swojej pracowni mieszczącej się w niewielkiej piwniczce. Do swoich „instalacji” dokłada w zależności od przeznaczenia sztuczne kwiaty, jajka wielkanocne, mech, elementy metalowe, papierowe. Najlepiej prace te zobaczyć na własne oczy i przypatrzeć się kunsztowi ich wykonania. Niedawno Pan Marian zainwestował w nowy przyrząd jakim jest frezarka. Za pomocą tego sprzętu w wielkanocnych jajkach wycina ażurowe kwiaty i inne wzory. Innym twórczym zajęciem Pana Nepelskiego jest wypalanie obrazów w drewnie. Okrągłe tafle pnia wycina lub wyszukuje w lesie samodzielnie. Drewno odpowiednio szlifuje ,a kolejno dzięki kalce technicznej nanosi na nie obraz. Często wypala motywy związane z Horyńcem takie jak Cerkiew pw. św Paraskewy w Radrużu, Cerekiew w Nowym Bruśnie, Pałac Ponińskich, jeleń z krzyżem między rogami znany z jednej z horynieckich legend. Swoje prace daruje znajomym i rodzinie, kilka prac przekazuje również na horyniecką aukcję WOŚP.

Zimą Pan Marian tworzy drewniane szopki, a wiosną wielkanocne kompozycje upamiętniające zmartwychwstanie Jezusa i nawiązujące do lokalnych tradycji.
Inspiracji szuka wszędzie, niektórych rzeczy uczy się od innych, czasami coś ciekawego znajduje w Internecie, działa twórczo aby się nie nudzić i dlatego, że to lubi. W trakcie pracy lubi słuchać radia lub opowieści o II Wojnie Światowej, którą także się interesuje. W swoją pracę wciąga się na tyle mocno, że od czasu do czasu musi spoglądać na zegar z obawy o pamięć o powrocie do mieszkania.

Pan Marian oprócz pracy w swojej pracowni uwielbia pielęgnować osiedlowy ogród przed blokiem, w którym mieszka. Pracę nad nim zaczął od stworzenia małego skalniaka. Obecnie często wzbogaca jego wygląd o świąteczne lub sezonowe ozdoby, dosadza i przycina roślinność oraz dba o porządek w tym miejscu. Zimą w ogrodzie pojawia się mnóstwo świątecznych lampionów i drewniana szopka, latem zwierzęta, rowery, zabawki dla dzieci, wiatraki. W centralnym punkcie tego miejsca stoi również drewniany dom dla ptaków.

Kontakt do Pana Nepelskiego:
505 435 611

Józef Furgała urodził się w 1938 r. wsi Antoniki koło Lubaczowa. Od kilkudziesięciu lat mieszka w Horyńcu-Zdroju. Zawodowo, jak to Pan Józef mówi, zajmował się m.in. rolnictwem, budowlanką, górnictwem, szkleniem okien,…, jak mówi, jedyne czego nie robił i nie potrafi to prowadzenie samochodu. W latach młodzieńczych grał również w orkiestrze dętej przy komendzie Hufca „Służba Polsce” w Lubaczowie. Od kilkudziesięciu lat mieszka w Horyńcu Zdroju. Twórczość poetycka to jego życiowa pasja.
Józef Furgała jest autentycznym poetą ludowym obdarzonym samoistnym talentem. Ten dar przypłynął doń łaską z nieba. Pan Józef to człowiek wielkiej wiary, pisanie wierszy rozpoczął w późnym okresie życia, od nadzwyczajnego momentu – uzdrowienia go przez Matkę Boską z Nowin Horynieckich. Cud ten sprawił, iż zapragnął się Jej odwdzięczyć poświęcając Maryi i Bogu sporo wierszy i pieśni, które sam skomponował.

Anna Serkis: Jak to się stało, że pan w wieku 64 lat zaczął pisać wiersze?
Józef Furgała: To nie było twarde postanowienie, że od dzisiaj zaczynam. Po cudownym uzdrowieniu bardzo chciałem odwdzięczyć się za to Matce Bożej. Organizując jedną z pielgrzymek rozdawałem święte obrazki Matki Boskiej Horynieckich Zdrojów. Za uzbierane ofiary sfinansowałem zakup korony dla Matki Bożej Fatimskiej niesionej podczas horynieckich pielgrzymek z kościoła Parafialnego do Nowin. Nadal mnie coś jednak w sercu nurtowało aby robić więcej. Nagle pewnego dnia rano, czekając w pokoju na śniadanie, wziąłem leżącą obok kopertę i napisałem pierwszy wiersz („Cudowna woda”), tego dnia powstał też kolejny.

CUDOWNA WODA

Wodo Cudowna z Nowińskiej kaplicy
Co wierni tobą obmywają lica
Ty wiarę ubogacasz i wzrok im przywracasz
Przez Matkę Bożą Horynieckich Zdrojów.

Kiedyś dzieciaki krowy tu pasały
Odmawiały różaniec i pieśni śpiewały
Im Matka Boża się objawiła
I o pokutę gorąco prosiła.

A u podnóża niewielkiego wzgórza
Wytrysnęło źródło i powstała struga
Cudowna woda do dziś z niego płynie
I uzdrawia wiernych w tej pięknej dolinie.

Pisałem te wiersze bez poprawek, od razu cały wiersz jakbym to wszystko już wiedział, to było i jest nadzwyczajne. Później podczas wizyty w Nowinach Horynieckich przy kapliczce przyszło kolejne natchnienie. Mimo zdziwienia i krytyki ludzi pisałem nieprzerwanie. W 2002 roku miałem pierwszy benefis w Przemyślu, pozwolono mi wtedy zaprezentować wiele swoich wierszy. Tam zauważył mnie dyrektor Muzeum Narodowego Ziemi Przemyskiej , również poeta, Mariusz Jerzy Olbromski, który pomógł mi wydać pierwszy zbiór swojej poezji „Wiersze Maryjne”.

Pan Józef to horyniecki Nikifor, który swe utwory wysnuwa z wiary, z rodzinnej ziemi. Jego nauczycielem był trudny los polskiego chłopa, mimo wszystko Pan Józef potrafi zachować pozytywne nastawienie do życia i jest posiadaczem cnót jakimi są wiara, nadzieja i miłość. Jego twórczość jest niejednokrotnie zapisem wielu istotnych zdarzeń dla Polski i rodzinnych stron. Dzięki wierszom Pana Józefa poznajemy historię Ziemi Lubaczowskiej i Horynieckiej (np. prezentowany poniżej wiersz „Jedenasty września 1939). Swoją twórczość często poświęca Matce Bożej oraz Świętemu Janowi Pawłowi II. W 2009 roku, w ogólnopolskim Maryjnym Konkursie Poetyckim otrzymał II miejsce za wiersz „Matka Boża Łaskawa”.

MATKA BOŻA ŁASKAWA
Z Twoim Obrazem Matko Łaskawa
Historia Polski także jest związana.
Tyś we Lwowie w swym obrazie jaśniała
Gdy magnateria Polskę Szwedom oddawała.

Polskie regimenty pod wodzą Czarnieckiego
Ruszyły odeprzeć wroga zamorskiego.
Szlachta i chłopi szli na krwawy bój
Których docenił Jan Kazimierz Król.

I przed Twym Obrazem we Lwowie ślubował
By polski chłop wreszcie na swoim pracował.
Bo w obronie Ojczyzny przelewał on krew
By wypędzić Szweda za morze gdzieś hen.

Po wiekach i drugiej światowej wojnie
Twój Obraz Matko został w Lubaczowie.
Dziękujmy więc Bogu żeś Łaskawa z nami
I obdarzasz nas wszystkich swoimi łaskami.

Pan Józef jest również autorem wierszy o charakterze patriotycznym, w których wyraża miłość do ojczystej ziemi, otaczającej go przyrody, a także szacunek do Polaków poległych w walce o obronę naszego kraju. Poeta odznaczony został Krzyżem Czynu Zbrojnego za popularyzowanie i utrwalanie pamięci o ludziach i ich czynach w walce o niepodległość Polski podczas II wojny światowej i po jej zakończeniu.

Mariusz Olbromski: Jego wiersze przypominają rozsiane po Roztoczu kamienne rzeźby bruśnieńskie, nieco toporne i proste, a nie pozbawione uroku i artyzmu.

Swoją twórczość Pan Józef prezentuje w sanatoriach horynieckich, w szkołach, bibliotekach i świetlicach oraz na spotkaniach poetów m.in. w Centrum Kulturalnym w Przemyślu. Swoją twórczością zasłużył sobie na miano „Żywego brylantu” nadane mu przez toruński Archipelag Inicjatyw. Wiersze czytane przez samego twórcę nabierają niezwykłej poetyckości i przenoszą w inny wymiar. Niezwykle warto posłuchać również natchnionych i wzruszających pieśni religijnych Pana Józefa w wykonaniu samego autora.

DOROBEK POETYCKI JÓZEFA FURGAŁY
,Wiersze Maryjne” (2004 r.)
,Wiersze z Ziemi Lubaczowskiej” (2006r.)
,Pielgrzymowanie z poezją (2008r.)
,,Bajki i wiersze dla dzieci’” (2009r.)
,,Z perspektywy lat” (2010r.)
,,Droga Krzyżowa, Różaniec, Wiersze Maryjne” (2010r.)
,,Wiersze Horynieckiej Ziemi” (2012r.)
„W hołdzie Świętemu Janowi Pawłowi II” (2016r.)
W 2013 r. jego wiersze zostały zamieszczone w lubelskim Almanachu Poezji Religijnej „A Duch wieje kędy chce”, „W hołdzie Świętemu Janowi Pawłowi lI

Kontakt do Pana Józefa Furgały:
jozeffurgala @ interia.pl

Drogi czytelniku, spocznij na chwilę i wczytaj się w natchnioną twórczość Józefa Furgały:

JEDENASTY WRZEŚNIA 1939
W Werchracie zatrzymał się pociąg
Z Wojskiem Polskim,
Wiozący zaopatrzenie dla żołnierzy
stacjonujących w Rawie Ruskiej.

Wagony załadowane
bronią i żywnością.
Wraz z wojskiem jechali
uchodźcy z Zaolzia,
którzy rozproszyli się
po wschodniej rubieży.

Wywiad niemiecki
Wiedział o tym transporcie.
Agenci jego byli również
Na naszych terenach

W trzecim dniu
Od rozpoczęcia wojny,
Bombowce najeźdźcy
Dopędziły ten transport
W Werchracie na stacji

I zbombardowały
Cały skład pociągu
Sto dwadzieścia cztery osoby
Zginęło.

Nie znamy ich imion,
Ani nazwisk,
By można przywołać
Ich do apelu.

Zginęli chcąc bronić
Ojczyzny-Polski.
„Cześć ich pamięci”

POWITANIE OJCA ŚWIĘTEGO
Nasz Ojcze święty, wielki Pielgrzymie
Witamy Ciebie w twojej ojczyźnie.
Tyś pragnął bardzo spotkać się z nami
Polski synami Polski córkami.

Ty widzisz Ojcze że się źle dzieje
Ty chcesz przywołać swoich rodaków.
Żal ci narodów całego świata
Ale najbardziej nas tu Polaków.

Twoje nauki Twoje wołanie
By w serca nasze zapadły.
Polsko ta droga jest nie dla ciebie
Wróć się do Boga, pomyśl o niebie.

Ojcze nasz święty Matce oddany
Tyś iskrą czasów jest obwołany.
Wołaj do Boga o zmiłowanie
Żeby oddalił od nas karanie.

LOURDES
Nie ma miejsca na ziemi
gdzie nie dotarł by głos
o Niepokalanej
Ona Potężna Kosmosu Władczyni
potwierdziła ludowi wiernemu
swoje królowanie
przez objawienia
Jej Imię jest postrachem
dla księcia ciemności
co trzyma władzę
i bogactwo świata
ustępuje z lękiem
przed słowem
Niepokalana
więc idźmy zwarci
wpatrzeni w Maryję
Ona jest matką
i Nadzieją naszą
amen

GÓRA ŚWIĘTEJ ANNY
Najwyższe wzniesienie na Śląskiej wyżynie,
A poniżej w dolinie Ślęza rzeka płynie.
Ta Góra była także Świętojańską zwana
Przez Józefa Lompa w książce opisana.

Święta Anna Samotrzecia to miejsce wybrała,
Woły ciągnące wojenne łupy ona zatrzymała.
Książę zrozumiał znak od Boga dany,
Wybudował kościół tu dla Świętej Anny.

Figura świętej Anny jako łup wojenny
W kościele tym została jako dar dziękczynny.
Od wieku osiemnastego jak tradycja ogłasza
Pielgrzymującym łaski ta Święta uprasza.

Powstańcy śląscy bitwę stoczyli,
O Górę świętej Anny oni walczyli.
Krwawą batalię powstańczą przegrali,
Rozejm z Niemcami tam podpisali.

Podczas wojny świętą Annę w ukryciu trzymali,
By hitlerowscy żołnierze Ją nie zabrali.
Po wojnie wróciła do swojej Macierzy,
Bo naród śląski w swoją świętą wierzy.

ALBERTIANA

Inwalida czy kaleka
to niesprawność dla człowieka.
Który sercem i umysłem
chciałby zostać mistrzem przyszłym.

Człowiek z duszą oraz z sercem
staje w wielkiej swej rozterce.
Chciałby biegać w piłkę grać
ale nie ma na czym stać.

Inny patrzy okiem duszy
litość nad nim serce kruszy.
Ogarnięty ciągle mrokiem
upływa mu rok za rokiem.

Chwała Pani Annie Dymnej
która wielkie serce ma.
Że pomysłem swym stworzyła
festiwal „Albertiana”

Albertiana łączy ludzi
którzy w swym nieszczęściu żyją.
Dajmy uśmiech serce swoje
by im lepiej z nami było.

WSPOMNIENIA SPRZED PÓŁ WIEKU
Dzisiaj rozpacza nad straconym czasem,
Gdy orał zagon konikiem pod lasem.
I czas tam jego się zatrzymał,
Choć ktoś kartki z kalendarza zrywał.
Myślał i marzył wpatrzony w przyrodę,
Kiedy wreszcie zacznie golić swoją brodę.
A w szkole uczyła pani piękna niby Anioł
W marzeniach sennych tęsknił on za nią.
Serce chłopięce waliło mu młotem,
Trudno mu mówić teraz jeszcze o tym.
Buzia z rumieńcem jak z krwią mleko,
Nad czołem włosy podkręcone lekko.
Uśmiech w siekaczach furteczkę otwierał,
Bogaty w fantazję błogo czas przeżywał.
Teraz już dziadkiem, z panią miał spotkanie
Wciąż jest Pani piękna, rzekł na powitanie.

WSPOMNIENIE Z DZIECIĘCYCH LAT
Pamiętam wojnę, ucieczkę za San
Matka lebiodą i szczawiem nas karmiła,
By gromadka dzieciaków z głodu nie zginęła.
Gdy wróciliśmy do domu, lecz była obawa,
Banda UPA jeszcze wokół grasowała.
W Lubaczowie żeśmy zamieszkali
Radzieccy żołnierzy zupę nam dawali.
Wróciliśmy do domu w Antonikach,
Plony z pól obcy zebrali.
Nie było co do garnka włożyć
Tośmy głodowali.
Mama by od śmierci głodowej nas ratować
Po okolicznych wioskach żebrała.
Od domu do domu chodziła
O kromkę chleba prosiła.
Gdy już po wojnie życie się unormowało,
Ojciec dostał pracę lepiej nam się żyło.
Dziewięcioro dzieci mama wychowała
W tak trudnych czasach; – Bohaterką była.

ROK 1944
sześciolatkiem wtedy byłem
Lecz pamiętam tamte czasy
Gdy na bramie tato czytał
„Za San Lasze to nie wasze”
Czworo dzieci, siostra mała
Która sześć tygodni miała
Wziąwszy tobół z pierzynami
Tak poszliśmy z sąsiadami
Pociąg był załadowany
Tato powiedział do mamy
By na wagon wyłaziła,
Dzieciaki ze sobą wzięła.
Do Jarosławia pełni strachu
Pojechaliśmy na dachu..
Tak zaczęła się ucieczka
Oraz nasza poniewierka.
Ukraińcy i Polacy
Razem święta świętowali,
Razem żyli pracowali
Żenili się i kochali.
Gdzie ta miłość się podziała?
Złość, nienawiść panowała
łuny nocą pożar wielki,
Kobiet, dzieci płacz i jęki.

MOJA ZIEMIO
Ziemio ty moja,
Roztoczańska ziemio,
uprawiałem cię i kochałem.
By spocząć wygodnie w tobie
przygotowałem katakumbę,
z miejscem dla mojej
towarzyszki.
Spoczniemy tam po trudach życia
Blisko siebie, nieomal przytuleni.
A epitafium na płycie brzmi:
A wiersze, które pisałem
dla większej Boga i Matki chwały.
Chciałbym je czytać w niebieskim mieście
gdzie złoty dom i złote bramy’”.
A ciebie Ziemio Roztoczańska
Coś mnie karmiła i moje dzieci,
będę cię sławił na wieki.

MIASTO CIESZANÓW
Tam gdzie Brusieńka swym nurtem płynie
Po gruntach Nowego Sioła.
Nad tym ruczajem Pan Cieszanowski
Osadę Cieszanów zbudował.
Król Zygmunt Trzeci Waza
Prawa miejskie przyznaje,
I Osada Cieszanów w swym rozkwicie
Miastem zostaje.
Mieszkańcy jego to rzemieślnicy
Polacy, Rusini, Żydzi,
Wierzenia swoje spełniali
Do kościoła, cerkwi, synagogi uczęszczali.
Lokalizacja Cieszanowa dobrze wybrana
Przy szlaku Jarosław – Zamość.
Raj mieli tutaj handlarze, kupcy
Sprzedając swoje towary, produkty.
Cieszanów miał swoje wzloty i upadki
Był miastem, gminą, powiatem.
Pierwsza Wojna Światowa zgliszcza zostawiła
Druga zaś co odbudowano w ruinę puściła.
Cieszanowscy patrioci razem się łączyli,
Armię Krajową i partyzantkę utworzyli.
Dywersję czyniono przeważnie w tartakach,
By nie robili zrębów Niemcy w naszych lasach.
Przed bandą UPA ucieczka za San,
Palone wioski, łuny rozjaśniały noce.
Ludność zniewolona modły zanosiła,
By pożoga wojenna wreszcie się skończyła
I wolności zabłysło światło
Los dla Polaków nie byt łaskawy.
Akowiec, partyzant, szedł do więzienia
A żony i dzieci dalej płakały.

TRUDY ŻYCIA
Trudy życia to jest pestka
Kiedy jeszcze jest czterdziestka.
Serce zdrowe, puls pulsuje
Werwę życia w sobie czuje.

Lecz gdy piąty krzyżyk stuknie
Tam coś łupnie, tam coś puknie.
Gdy pól wieku już za sobą
Wtedy problem jest z chorobą

Tu coś pęknie tam wysiądzie
Wzrok zmętnieje, błędnik zwieje.
Trudno poznać przyjaciela
No bo zaćma się udziela.

Pęcherz puści, coś zawiedzie
Z hemoroidem trudno siedzieć.
A gdy jesteś już po kopie
Do niczego żeś już chłopie.

Gęba zmienia się w rzodkiewkę
Gdy prostata ściśnie cewkę.
Trzeba by do urologa
Lęk ogarnia cię i trwoga.

W głowie szum, w sercu pika
Tyłek boli po zastrzykach.
Astma oddech ci zapiera
Suchy kaszel gardło zdziera.

Szczęka z dziąsłem nie pasuje
Klimakterium humor psuje.
Całe kęsy łykać musisz
Nie omal się nie udusisz.

Głowa łysa w butach grzyb
W stawach jeden wielki zgrzyt.
Trudno chodzić po zakupy
Jeszcze trudniej zrobić kupę.
Tętno wali jak sto koni
W uszach dzwon Zygmunta dzwoni.
Albo ćwierka stado ptaków
By zrozumieć trzeba znaków.

W krzyżu młotem bólu gruchnie
Papierosem z gęby cuchnie.
Dysk wypadnie w kręgosłupie
I na desce śpisz w chałupie.

Czas wciąż kradnie coś z pamięci
Reumatyzmem ciało kręci.
Rwa kulszowa bólem zwija
Nie poruszysz się bez kija.

Człek się potknie, coś zakłuje
Ze jest ramol, tak się czuje.
Z trudem równowagę trzyma
Ciemnieje mu przed oczyma.

Nie wie co się wokół dzieje
Czy do reszty nie zgłupieje?
W głowie mętlik i nie wiedza
Zapamiętać nic się nie da.

Oprócz jednej rzeczy może
Za rok będzie jeszcze gorzej.

Pani Alicja Od kilku lat jest już na emeryturze, dzięki temu w pełni może poświęcić się swojej pasji jaką jest malarstwo. Pani Ala z wykształcenia jest technikiem plastyki. Jakiś czas temu zajęła się z pasją szydełkowaniem i robieniem przeróżnych serwetek, później były kwiaty z papieru, a dokładniej krypiny. W końcu nadszedł czas kiedy Pani Alicja zabrała się za malowanie…

Pół wypłaty na farby akrylowe i pędzle, podobrazia i inne dodatki i się udało. Pani Alicja zaczęła malować kwiaty, bo jak mówi, nie chciało jej się zakładać ogródka i martwić podlewaniem. W praktyce wyszło tak, że maluje, ale żywe także posadziła i je podlewa 🙂

Pani Szymeczko inspiracji szuka w naturze, czasami w internecie z wielu zdjęć wybiera kilka kolorowych drzew czy motywów i wszystko składa w jedno na płótnie. Dzięki dużej wyobraźni wie jaki efekt chce osiągnąć jeszcze przed namalowaniem wszystkiego ale pozwala sobie również na improwizację. Pracownie zrobiła sobie w domu, w pokoju z wielkim oknem, to jej prywatny kącik w którym maluje niemalże codziennie. Na jej obrazach często pojawiają się kapliczka z Nowin Horynieckich, zalew lub ulubione kwiaty Pani Alicji – czerwone maki. Przez pewien czas malowała podkarpackie cerkwie lecz natura to jej ulubiona tematyka. Obrazy Pani Ali można kupić np. przy ulicy Sanatoryjnej, przy CRR KRUS.

Kontakt do Pani Alicji Szymeczko:
601 099 117

Pani Elżbieta Kurus to jedna z horynieckich malarek z powołania. Wychowana w atmosferze nasyconej sztuką, wśród obrazów i prac malarskich pradziadka Stanisława Jankowskiego i jego córek rysowała i malowała od dziecka. Ciocie widziały jej zdolności malarskie, a przez to odradzały szkołę plastyczną, gdyż jak mówiły, Pani Elżbiecie nie trzeba już szkoły, która potrafi w sztuczny sposób ukierunkować twórcę. Pani Ela malowała więc to co podpowiadała jej intuicja.

Pani Ela jest kolorystką, posiada nadzwyczajną zdolność widzenia kolorów, które w rzeczywistości mienią się bardzo wieloma odcieniami i przenoszenia tego na płótno. Jej widziane z bliska obrazy ukazują szczególne bogactwo barw oddające w realny sposób piękno otaczającego nas świata. W jej dziełach pojawia się natura, krajobraz, zwierzęta oraz człowiek. Swoje prace prezentowała m.in. na Międzywojewódzkiej Wystawie Akwareli im. Mariana Strońskiego „Ściana Wschodnia” w Rzeszowie. Przez jakiś czas odłożyła swoją pasję na bok lecz teraz wraca z nowymi siłami.

U Pani Eli można kupić obraz stworzony na zamówienie lub jedną z jej obecnych prac (sfotografowane są nie wszystkie jej dzieła).

Kontakt do Pani Elżbiety Kurus:
e-mail: elzbietakurus@wp.pl
facebook: www.facebook.com/elzbieta.kurus.1

Pani Maria Ostasz to mieszkanka Nowin Horynieckich. Od dziecka miała talent i pasję do tworzenia wierszy i wierszyków. Żyła i pracowała na wsi, zajmowała się siedmiorgiem dzieci, a intensywną twórczość pisarską rozpoczęła gdy jej mąż poważnie się rozchorował i niesamowicie cierpiał z powodu bólu. Wtedy to powstał pierwszy wiersz z tomiku jej poezji – „Jak ja Ci to powiem”.

Pani Ostasz zauważa rzeczy, których zabiegany człowiek może nie dostrzegać stąd bardzo warto przeczytać jej wiersze, które skłaniają do refleksji.

Wiersze Pani Marii opowiadają o życiu, o wielu ciężkich momentach, które przeżyła, o próbach radzenia sobie z nimi, o mężu, dzieciach, Nowinach Horynieckich i mieszczącej się tam kapliczce Matki Bożej Nowińskiej, o zachwycie otaczającą przyrodą… Poetka stara się uchwycić uciekający czas, wyrazić wielką miłość do ziemi, Boga i ludzi. Niesie tym samym wartościowe przesłanie oparte m.in. na pokorze i wdzięczności wobec Boga.

We wstępie do Jej tomiku wierszy Państwo Krystyna i Antoni Palińscy piszą:

Każdy artysta: poeta, muzyk, malarz, rzeźbiarz, architekt poprzez swoją twórczość głosi prawdę o otaczającym go świecie i jego prawach. On, dzięki darowi Boga, dzięki nadzwyczajnej wrażliwości, przepuszcza te prawdy o życiu i świecie poprzez pryzmat swego talentu i pozwala nam zobaczyć to, czego sami nie dostrzegamy lub nie potrafimy sobie wyobrazić, uzmysłowić.

A co przekazuje nam Pani Maria Ostasz w swoich wierszach? Jej credo życiowe to postępować zgodnie z zasadami Dekalogu, kochać Boga, szanować rodzinę, wypełniać swoje obowiązki, jak Bóg przykazał

Wiersze Pani Mari Ostasz zostały kilkukrotnie wyróżnione m.in. na międzynarodowym konkursie poetów ludowych „Wrzeciono” (laureatka w 1995 i nagroda główna w 1996 roku) w Nowej Sarzynie. Ponadto Pani Ostasz prezentuje swoje wiersze na wieczorkach poetyckich, dorocznych spotkaniach poetów organizowanych przez Centrum Kulturalne w Przemyślu. Jej twórczość była publikowana m.in. w stalowowolskim tygodniku „Sztafeta”.

Poniżej prezentujemy kilka wierszy Pani Marii, które dzięki dobrym ludziom, którzy docenili jej twórczość zostały wydane w formie zbioru poezji pt. ” Wiersze”:

Wioseczka mała

Rozsławiłabym cię na cały świat
Wioseczko moja mała
I gdybym umiała

Pracowałabym z całych sił
Gdyby się cofnęły lata
Byś była bogata

Pragnęłabym by wróciły lata świetności
Cofnęłabym uciekający czas
Z miłości

Ale wiem że czasu nie odwrócę
I nie wróci chwała
Ale ciebie kocham jaka jesteś
Wioseczko moja mała

***

Cudowne miejsce

Jest takie miejsce na skraju Roztocza
Leśna kapliczka, cudowna woda w studzience
Gdzie cała przyroda wokoło
Oddaje cześć Najświętszej Panience

Tutaj w modlitewnym pokłonie
Na polach kołyszą się w zbożach odrobinki chleba
Kwiaty i zioła wokoło
Zanoszą modły do nieba

Litanię nieustanną
Szepczą wody w licznych strumykach
A gałęzie drzew i liście
Radośnie szumią ,,Magnificat”

Godzinki o wschodzie słońca
Zaczyna ptasie granie
Wśród lasów stojącej
Matce Najświętszej na leśnej polanie

Słońce zachodzące swymi promieniami
Odmawia nowennę kiedy dzień mija
Zachwycone cudownym miejscem
Szepcze ,,Tota pulchra est Maryja”

Księżyc gdy zejdzie nocą
Oczarowany ciszą i spokojem
I tym cudownym miejscem na polanie
Zaczyna Matko dla Ciebie nocne czuwanie

Swoje różańcowe zdrowaśki wieje
Wiatr kiedy Roztocze mija
I lecąc gdzieś dalej w Polskę
Śpiewa ,,Zdrowaś Maryja”

Wszystko tutaj śpiewa
W całej otaczającej przyrodzie
Tobie Matko Boża z leśnej kapliczki
Stojącej na wodzie

***

Starość III

Dałam ogłoszenie w gazecie
Zjeździłam Polski połowę
Lecz nie moge do siebie dokupić
Części zapasowych

Może gdzieś jest taki sklep
Lecz go nie widziałam
A wszystko tylko przez to
Że okularów zapomniałam

Już kopę lat żyje
I zmagam się jak każdy z dolą złą
I chyba dlatego oczy
Zachodzą już mgłą

Tyle dźwigałam na plecach
A w ręku różne teczki
A teraz trzeba już zaczynać chodzić
Przy pomocy laseczki

W nocy w kościach strzyka
Jakby było więcej kości
A wszystko tylko dlatego
Ze to skutki starości

***

Twoja miłość

Miłość przyszła jesienią
Rozświetlona blaskiem neonu kina
Miłość jaka w życiu się zdarza
A jednak to była twoja więc inna

Wiatr w pustych gałęziach
Gra o tym melodię
Krok na śniegu pisze o tym wiersze
Ale ty kochasz najgoręcej jak umiesz
Bo po raz pierwszy

Księżyc gdzieś za chmurą skrył swą romantyczność
A Tobie się zdaje że Twoje uczucie już trwa całą wieczność
I choć ta miłość jest czysta i biała
I tak krucha jak śnieżynka co z nieba leciała

Ale Ty wierzysz w otaczający cię świat
Bo masz swoje osiemnaście lat
I choć kwiaty przyniósł Ci na szybie mróz
Ale Ty w nią wierzysz i kochasz i już

Może zima z śniegiem i mrozem
Ściśnie ta miłość w okowach
A Ty nie będziesz musiała już dalej gonić
I w tej miłości się schowasz

I podmuch zimnego wiatru
Napawa Cię drżeniem
Może te swoje wszystkie marzenia
Ukryjesz pod tej miłości ramieniem

***

Jak ja Ci to powiem

Jak ja Ci to powiem
Żejuż odchodzisz
Taki malutki skulony
Że drzewa już Ci kwitnąć nie będą
Ani zielenić się zagony

Jak ja Ci powiem że w Twoim życiu
Być może wiosna i lato już nie nastanie
A ta ławeczka stojąca przed domem
Na zawsze pusta zostanie

Jak ja Ci powiem, że dni chociaż tak przykrych
Niewiele Ci zostało
A może u Boga uproszę tą łaskę
Aby odejście bardzo Cię nie bolało

Jak ja Ci powiem że jak zły prorok
Z Twoim przeznaczeniem jestem w zmowie
A może sama udźwignę tą tajemnicę
I nic Ci nie powiem

Fragment naszej rozmowy po przeczytani wzruszającego bardzo wiersza „Jak ja Ci to powiem”, który zapoczątkował bogatą twórczość Pani Marii:

Anna Serkis: Czy Pani wiedziała o tym, że Pani po Pani męża przyszła śmierć?
Maria Ostasz: Tak, wiedziałam.
A. Serkis: Powiedziała mu Pani o tym?
M. Ostasz: Nie, nie powiedziałam..

***

Żona pijaka

Nie tobie żono pijaka
poezja, muzyka kwiaty
Za stracone życie
już otrzymałaś zapłatę

Przecież nigdy nie opowiesz nikomu
ile razy byłaś bita, gwałcona
Bo Tobie prawo odebrało życie
Pijaka żona

Bo przecież dla ludzi byłaś
Zawsze niczym, nijaka
Kto by się tobą zajmował
Żono pijaka

I tak codziennie ciężko
A nieraz i w nocy Tyś pracowała
By wykarmić i wychować te dzieci
Co Bozia co roku dawała

I jak wychować te gromadkę dzieci
I dać im choć trochę miłości
Bo ojciec bywa ciągle pijany
Albo bieleje ze złości

I tyle w Twym życiu cierpień
łez, krzyku butelek
nocy nieprzespanych
Mój Boże kochany
I wśród codziennych zmagań
i kłopotów tak wielu
uczepić się nitki pajęczej
by dotrzeć do celu

Najtrudniejsze bywają noce
Gdy zmęczenie i sen oczy morzy
A ty czekasz i nie wiesz
Czy się położysz

I chociaż dochód rodzinny
Jak grzmot w butelkę trzasnął
Jak wytłumaczyć dziecku w kołysce
Cicho tato zasnął

Już świta, pora wstawać
On wreszcie się położył
A ty stoisz gdzieś w kącie zmarznięta
I chwalisz Tego co ucieczkę stworzył

Za ciężką, trudna pracę
Choć całe życie ciągle w biegu
A nocą zamiast odpoczynku
Bose ślady na śniegu

W trudnych chwilach byłaś sama
Zapadła decyzja taka – nie inna
a on potem krzyczał
Tyś wszystkiemu winna

I choć się starałaś i w cierpieniu
Gdy choroba Twa głowę chyliła
A przez życie było
Że tylko źle robiłaś

I chociaż plecy się chylą
I głowa już biała
A Ty sobie się dziwisz – skąd wzięłaś tę siłę
Żeś to wytrzymała

I chociaż życie tak ciężkie się kończy
Zostało tak dni już niewiele
I komu to wszystko opowiesz
Chyba Bogu w kościele

A miało być przecież inaczej
W to wszystko tak trudno uwierzyć
I aby to życie zrozumieć
Trzeba samemu to przeżyć

Pan Andrzej Serkis już w wieku 12 lat zaczął uczyć się obróbki drewna i pracy z narzędziami stolarskimi. Jego mieszkający po sąsiedzku stryjek wprowadził go w tą umiejętność. Pan Andrzej mógł dzięki niemu nauczyć się jak tworzyć i naprawiać i samemu robić drewniane koła, meble, okna, beczki i wiele innych różności. Stryjek posiadał w swojej stolarni tokarnię, heblarkę, piłę, strugi i inne narzędzia. Pan Andrzej później mógł rozwijać swoje zainteresowania w szkole podstawowej. Pan Pana Janusz Burek, uczył na lekcjach techniki jak wykonać np. drewniane skrzypce czy karmniki dla ptaków.

W latach młodzieńczych Pana Andrzeja nie było internetu więc dzieci często wybierały szkoły średnie z polecania. Pan Andrzej ukończył Zasadniczą Szkołę Zawodową na kierunku Górnictwo. Kolejno pracował w zawodzie a po roku przyjęty został do wojska. Losy życiowe potoczyły się tak, że Pan Andrzej po wojsku rozpoczął pracę w budownictwie. Tam również przydały się i doceniane były jego umiejętności stolarskie. Gdy poznał swoją żonę wrócił do Horyńca-Zdroju pracował m.in. w kopalni siarki w Baszni Dolnej.

Siła pasji jest zawsze mocna, Pan Andrzej sam zrobił sobie heblarkę i stół stolarski. Zbierał kolejne narzędzia i wykonywał drobne lub większe prace stolarskie do domu. Ławki, huśtawki dla dzieci, boazerię, która kiedyś była często stosowana, krzesła czy taborety. Wielkim wyzwaniem okazała się stara, zabytkowa bryczka, której elementy drewniane Pan Serkis zbudował od podstaw i osadził na metalowym „stelażu”. Sklejkę na błotniki giął sam korzystając z przydomowego asortymentu (parnika, w którym gotowane ziemniaki wytwarzały odpowiednio gorąca parę), liczył się pomysł i dobry efekt finalny. Tą bryczkę mogło podziwiać w Horyńcu przez jakiś czas sporo osób z ulicy Myśliwskiej gdzie Pan Andrzej mieszka. Cieśla wykonał też dla siebie duże sanie, którymi zimą nadal można wybrać się na kulig oraz w całości drewniany wóz.

U Pana Andrzeja można zobaczyć jak wyglądają drewniane heble, strugi, frezarki ręczne, znacznik stolarski i inne zabytkowe już narzędzia stolarskie.

Gdyby ktoś był zainteresowany zamówieniem u Pana Andrzeja drewnianego mebla, ogrodowej huśtawki lub altany czy nawet drewnianego dachu jest to zapewne możliwe.
Kontakt do Pana Andrzeja: 697 484 195

Pan Marian Zubrzycki – z wykształcenia technik kolei, emerytowany dyżurny, działacz związku NSZZ Solidarność na kolei – uwielbia szkicowanie i malowanie. Rysunek i malarstwo są jego pasją już od okresu dzieciństwa. Najpierw były to szkice ołówkiem i kredkami w szkole. Pan Marian chciał rozwijać swoje zdolności w Liceum Sztuk Plastycznych w Jarosławiu, jednak nie został przyjęty. Potem zaczął pracować, założył rodzinę. I ze względu na brak czasu nie miał możliwości realizowania swojej pasji. Jednak nawet wówczas zdarzało mu się szkicować, np. portret swojej żony. W latach 90 – tych pan Marian wyjechał wraz z rodziną z Horyńca-Zdroju na Śląsk, ale Roztocze zawsze gościło w jego sercu, wspominał piękne krajobrazy, pałace i cerkiewki. To wszystko czego nie mógł oglądać na co dzień, czego nie mógł dotknąć, podziwiać w realu, przenosił z fotografii na płótno. Z tej tęsknoty zrodziły się obrazy przedstawiające piękne pejzaże i architekturę Horyńca-Zdroju takie jak Pałac Ponińskich, Teatr Dworski, Kościół Zdrojowy oraz wyjątkowe miejsca należące do tej gminy, m.in. mieszczące się w Nowinach Horynieckich kapliczkę Św. Jana Nepomucena, leśną kapliczkę na wodzie, cerkiew w Radrużu, szynobus na linii Horyniec – Werchrata. Na jednym z obrazów uwidocznił starą chałupę krytą strzechą, znajdującą się w Wólce Horynieckiej. Jako pracownik kolei i miłośnik Roztocza połączył swoje dwie pasje w jedno malując wiele obrazów przedstawiających mknące parowozy po liniach kolejowych Roztocza. Namalował m.in. obraz przedstawiający pociąg osobowy ciągniony parowozem, jadący z Dziewięcierza do Horyńca i przecinający drogę z Horyńca do Nowin Horynieckich przy tzw. „Krzyżu przy Jeleniu”. Na innym obrazie przedstawił parowóz z pociągiem osobowym na przystanku w Baszni.

Pan Marian chciałby aby kiedyś następne pokolenia oglądając jego obrazy zobaczyły piękno starej kolei na Roztoczu. W swoim dorobku malarskim Pan Marian posiada lub rozdał znajomym i przyjaciołom obrazy przedstawiające nie tylko pejzaże, obiekty sakralne, budowle, ale także portrety, szkice, krajobrazy górskie, zwierzęta i kwiaty. Inspiracją są dla niego również dzieła wielkich mistrzów malarstwa, dlatego też wykonuje kopie obrazów, m.in. obrazu „Krzyk”namalowanego przez Edvarda Muncha.

Malowanie obrazów jest da Pana Mariana odskocznią od życia codziennego. Gdy maluje skupia się na tym, co chce pokazać w danym obrazie, co chce wyrazić w zachodzie słońca czy roześmianej buzi dziecka na portrecie. Jak mówi, dla fana piłkarskiego ważna jest wygrana drużyny, dla niego zaś najważniejsze jest to, aby podczas tworzenia obrazu wyciszyć się, zrelaksować się. Twórcy zależy także na tym by ktoś kto zobaczy jego dzieło, podziwiał je i by ocalić od zapomnienia pewne przemijające zjawiska czy zabytkowe miejsca i maszyny (parowozy).

Z Panem Przemkiem rozmowa na temat ikon może trwać godzinami. Tak wiele jest nadzwyczajnych informacji o technice ich tworzenia, iż aby się tego fachu nauczyć konieczne jest przejście profesjonalnego szkolenia i poznanie Kanonu. Pan Zaremba uczył się tworzenia ikon 5 miesięcy od Jezuitów w pracowni Stowarzyszenia Ecclesia w Krakowie, najstarszej i działającej nieprzerwanie szkole pisania ikon w Polsce. Ukończył trzy kierunki studiów: Historie na UMCS w Lublinie, Stosunki Międzynarodowe i Nowoczesne Rolnictwo na Uniwersytecie Przyrodniczym również w Lublinie.

A skąd przyszła do Pana Przemka pasja tworzenia ikon?

Pasja tworzenia ikon po prostu przyszła do mnie z Góry.
potem należałem do wspólnoty charyzmatycznej Najświętszego Imienia Jezus z Lublina. Dlatego m.in., że oni zajmowali się różnymi aktywnościami. Np. zajmowali się tzw. tańcami Izraela, jak również organizowali spotkania adwentowe z Ikoną (prowadzone przez prof. Karola Klauzę).

Aby przybliżyć zainteresowanie Pana Przemka warto dodać kilka informacji o samych ikonach.

Nazwa „ikona” wywodzi się z greckiego słowa „eikon”, czyli „obraz” jako wytwór ludzkiej twórczości, w którym człowiek usiłuje ukazać rzeczywistość świata niewidzialnego poprzez znaki widzialne.
Źródło: „Ikona okno ku wieczności” Chrześcijańskie Stowarzyszenie Twórców Sztuki Sakralnej Ecclesia

Ikona dawniej odnosiła się do figuralnego przedstawienia wizerunku Chrystusa, Najświętszej Mari Panny lub świętych ukazanych w dowolnej technice twórczej (np. rzeźbie czy malarstwie). Obecnie określenie „ikona” zostało zawężone do malarstwa temperowego lub enkaustycznego na desce, które miało za cel przedstawienie postaci boskich i świętych.

Ta sztuka sakralna ma swój początek w basenie Morza Śródziemnego. Bizantyński styl pisania ikon kontynuuje tradycje Cesarstwa Rzymskiego. Starożytne miasto greckie Bizancjum przerodziło się w 330r. w stolice nowego cesarstwa czyli Konstantynopol (obecnie Stambuł). W 313 r cesarz Konstantyn ustanowił tam chrześcijaństwo religią państwową. W malarstwie wczesnochrześcijańskim rozwinął się język symboli wyrażający treści Pisma Świętego. Należy też z całą stanowczością przypominać, że ikona należy do spuścizny całego świata chrześcijańskiego bez podziału na wschód i zachód dlatego, że jej kanon powstawał przed tzw. Wielką Schizmą z XI wieku dzielącą chrześcijan na wschodnich i zachodnich.

Wpływy sztuki bizantyjskiej rozciągały się na Rosję (która przyjęła chrześcijaństwo w X wieku) i osiągnęły kulminację w arcydziełach rosyjskiego mnicha Andrieja Rublowa.
Źródło: „Technika malowania ikon” Guillem Ramos-Poqui

Charakterystyczną formą sakralnej sztuki kościołów wschodnich jest komponowanie ikon w ikonostas czyli drewniany ekran z ikonami z centralnie usytuowanymi drzwiami (cesarskimi wrotami). Ikonostas oddziela w cerkwi nawę od sanktuarium.

Najstarsze zachowane ikony datowane są na VI w. i stworzone zostały w technice enkaustycznej (na spoiwie z gorącego wosku).

Od wieków ikony powstają w zaciszu monastyrów. Poszczególne etapy pracy wykonywali w zespole członkowie wspólnoty religijnej, kontynuując tradycje danej szkoły pod kierunkiem mistrza.

Źródło: „Ikona okno ku wieczności” Chrześcijańskie Stowarzyszenie Twórców Sztuki Sakralnej Ecclesia

Jak przebiega praca nad stworzeniem ikony.

Od Pana Przemka dowiadujemy się rzeczy bardzo istotnej, z tego co mówi niezbędnej przy tworzeniu jego i wszystkich innych ikon. Łaska to element konieczny do tego aby wyczuć jak opisać symbolami, kolorem i bryłą boski wizerunek lub przekaz. Modlitwa przywołuje pewien nadzwyczajny stan umysłu, niezbędną świadomość, wiedzę i jak się możemy dowiedzieć od Pana Przemka również umiejętności malarskie, gdyż jak mówi, on zdolności plastycznych nie ma i nigdy nie posiadał (co patrząc na jego ikony jest zupełnie nie pojęte gdyż są one na prawdę piękne).

Ikona ma być powrotem do rajskiego świata stąd do odpowiedniego zapisu informacji na ikonie kanonicznej, jaką zajmuje się Pan Przemek konieczna jest znajomość Kanonu ikonografii. Kanon opisuje m.in. kolorystykę, perspektywę i inskrypcje. Jak Pan Przemek sugeruje,w poznawaniu świata boskiego niezwykle przydatna jest również znajomość greki lub języka starocerkiewnosłowiańskiego.

Chcąc stworzyć ikonę potrzebna jest deska, którą należy pokryć materiałem, a kolejno specjalnym klejem stworzonym z m.in. zwierzęcej tkanki kostnej lub skórnej (np. żelatyna). Następnie nakładanych jest kilka, a nawet kilkanaście warstw gruntu (tradycyjnie 12) na bazie kredy. Bardzo delikatną techniką jest nanoszenie specjalnym pędzlem warstw kutego złota. Ikony malowane są temperą na bazie jajka, czyli mieszaniną żółtka, wody i pigmentów. To wszystko Pan Przemek wykonuje samodzielnie. Nie wskazane jest malowanie kolorem czarnym, a kolory nanoszone są od najciemniejszego do najjaśniejszego. Końcowym etapem jest rozświetlanie za pomocą białych, krzyżujących się często kresek. W malowaniu ikon można również wykonać tzw. laserunek czyli nałożenie na wybrane elementy bardzo rozcieńczonej, półprzeźroczystej lub transparentnej farby aby lekko zmienić odcień pierwotnego koloru.

Obecnie Pan Przemek pracuje nad ukończeniem i wydaniem drukiem książki o Ikonach na przykładzie wykonanej przez niego Ikony św. Zbigniewa Strzałkowskiego i św. Michała Tomaszka znajdującej się w kaplicy klasztoru franciszkanów w Horyńcu-Zdroju.

Inną pasją Pan Przemka Zaremby jest pszczelarstwo. Rozpoczęcie pracy z pszczołami zaczęło się od chęci przełamania przed nimi strachu.

Pszczołami zajmował się mój dziadek.
Potem pszczoły same zaczęły się osiedlać w opuszczonych ulach po pasiece dziadka.I nie miał się kto nimi zająć więc zająłem się nimi sam. To było w liceum, potem były studia i 3 kierunki na raz, a w czerwcu trzeba być w pasiece bo to czas rójek więc musiałem zrezygnować z pszczół bo to był także czas (czerwiec) sesji na studiach. Potem gdy wróciłem ze studiów ponownie zająłem się pszczołami i tak do tej pory. Na początku wszystkie zarobione pieniądze wkładałem w ule i sprzęt, dopiero od niedawna zacząłem mieć z tej pasji jakieś zyski. Miód z mojej pasieki wygrywa z innymi po przez wysoką jakość.

Pszczół tak w ogóle to się bałem więc chciałem przełamać lęk i się nimi zająłem aby to zmienić. Okazało się że trzeba się po prostu opanować, uspokoić i mięć wiedzę.

Pan Leszek Kłysewicz z wykształcenia jest fizjoterapeutą. Około 45 lat wcześniej w telewizji podpatrzył piękne kroszonki czyli farbowane i drapane pisanki robione ręcznie. Do pracy nad kroszonkami Pan Leszek opracował sobie własną technikę, złamaną igłą od maszyny drapał jaja „pod włos”. Mimo tego, iż na początku więcej jajek zjadał niż prezentował jego pasja nie zmalała.

Mniej więcej 7 lat temu zainteresował się inną techniką zdobienia jaj. Ażurowe jaja, które wykonuje do teraz powstawały na początku przy użyciu małej szlifierki. Perfekcję udało się osiągnąć jednak dopiero później gdy dzięki uprzejmości pewnego dentysty z Tomaszowa Lubelskiego Pan Leszek mógł rozpocząć pracę na wosokoobrotowym sprzęcie dentystycznym z wiertłami gwarantującymi dużo większą precyzję przy pracy.

Pracuje na jajach kurzych, gęsich, perliczych i strusich, z których tworzy nie tylko wielkanocne pisanki ale również piękne szkatułki, miseczki czy podświetlane ozdoby.

Ta pasja jest dla Pana Leszka wielką przyjemnością, a dzięki stronie internetowej (www.drapaczjaj.pl), którą stworzyli jego synowie wszyscy mogą podziwiać jego prace.

Kontakt do Pana Leszka Kłysewicza:
telefon: 666 613 701

Pani Bernatka Trubas od lat dziecięcych tworzyła coś z niczego. Jej tato zajmował się stolarką. Kwiaty z bibuły, które robi Pani Bernatka są bardzo dokładnie i estetycznie wykonane, szczególnie pracochłonne i wymagające talentu są zawijane krawędzie płatków i liści. Oprócz bibułowych różyczek czy „gwiazd betlejemskich” można u Pani Bernatki znaleźć wiele ozdób, poduszek czy nawet mebli, które sama wykonuje, zmienia i ozdabia. Pani Bernatka kiedy tylko widzi taką możliwość wykorzystuje do swoich dekoracji produkty, które wielu z nas wyrzuca. Dzięki jej wyobraźni i kreatywności nabierają one nowego znaczenia. Tworzenie czegoś z niczego sprawia twórczyni dużą radość i niejednokrotnie zaskakuje materiałem, z którego wykonany jest przedmiot, jak na przykład okrągłe lustra ozdobione aureolą drewnianych patyczków, wykończonych złotą farbą.

Równie piękne są srebrne i złote żywe dynie, miseczki czy kraciaste poduchy. Pani Bernatka wykonuje również świąteczne stroiki i inne dekoracje. Każda rzecz z pod jej dłoni jest bardzo precyzyjnie wykonana i na prawdę nie droga jak na ilość pracy, którą trzeba poświęcić na wykonanie trwałych i pięknych ozdób.

Pan Andrzej z wykształcenia i zawodu jest mechanikiem lecz jego drugą pasją twórczą jest malarstwo olejne, na które od kilku lat Pan Andrzej poświęca prawie codziennie trochę czasu. Malarstwo to sposób na relaks i wyciszenie się. Pan Andrzej maluje z natchnienia i na prośbę swoich bliskich. Większość obrazów podarował swojej rodzinie.

W młodości, gdy Pan Andrzej pracował już jako mechanik zajechał do jego warsztatu dawny nauczyciel plastyki i techniki – Pan Janusz Burek. Pan Janusz jak przyuważył prace malarskie Pana Andrzeja zachęcił go do rozwoju swojej pasji i przekazał kilka ważnych wskazówek, na które warto zwracać uwagę. Pochwała zdolności dodała Panu Andrzejowi skrzydeł dzięki czemu nie porzucił malarstwa tylko tworzył dalej.

Pani Renata Polczak od wielu lat zajmuje się malarstwem akrylowym i olejnym, swoje dzieła tworzy w domu. Ta artystka swój talent zaczęła rozwijać za namową znajomych, którzy zachwycili się jednym z jej obrazów. Pani Renata jest samoukiem, jej przygoda ze sztuką tak na dobre rozpoczęła się w momencie podjęcia pracy w Galerii Sztuki w Lubaczowie. Obecnie maluje na płótnie, desce, drewnianych łyżkach, szkle, gipsie, od około dziesięciu lat w czasie wielkanocnym na jajkach, tworzy piękne „pisanki-malowanki”, a zimą bombki na choinkę. Obecnie wystawia swoje prace w Galerii Sztuki w Lubaczowie, uczestniczy w wielu kiermaszach twórczości ludowej, m.in. w Jarosławiu, Pruchniku, Rzeszowie, Kolbuszowej, Bełżcu, Baszni Dolnej. Brała udział w konkursach w Jaśle w 2009 roku, w Przeglądzie Plastyki Nieprofesjonalnej w Przemyślu (w latach 2011 i 2012). Jest autorką rysunków do albumu o Baszni Dolnej, okładki i ilustracji do dwóch tomików poezji pani Józefy Kornagi z Lubaczowa.

Prace artystki znalazły swoich właścicieli w Polsce oraz za granicą. Pani Renata potrafi również tworzyć piękne witraże czego nauczyła się w Centrum Dziedzictwa Szkła w Krośnie, pasjonuje się także malarstwem na tkaninie, należy do Stowarzyszenia Twórców Sztuki Ziemi Lubaczowskiej.

Kontakt do Reni:
Facebook: Reni-Art Reni-Art

Pan Józef Szawłoga, znany również jako „Miszczo” mieszka na Wólce Horynieckiej. Przez większość swojego życia pracował przy wycince lasu. Często wspomina ryzykowną pracę i to jak jeździli z wielkim sprzętem po drzewo przy siedzibie Hitlera, gdzie w każdym momencie można było natrafić na minę. Pan Józef został wyróżniony w pracy jako pomysłodawca sprzętu umożliwiającego zakładanie resorów na wagonach, za co otrzymał Świadectwo Racjonalizatorskie.

Rzeźby nauczył się sam. W swoich dziełach łączy czasami różne rzemiosła, np. metaloplastykę z rzeźbą. Głównym motywem występujących na jego dziełach są liście dębu, szyszki, zwierzyna leśna. Często swoimi płaskorzeźbami dekorował lustra i tworzył całe zegary. Brał udział w wystawach prezentujących twórczość ludzi z pasją tworzenia. Na ścianach Pana Szawłogi wisi również sporo fotografii i kilka dyplomów oprawionych w jego rzeźbione, drewniane ramy. Pan Józef sam wykonywał również płaskorzeźby pod poroża, które eksponuje.

Pan Zdzisław Krzych to mieszkaniec Wólki Horynieckiej. Już w młodych latach interesowały Go rysunek i malarstwo, jako czternastoletni chłopiec podjął się pierwszych prób rzeźby w drewnie a kolejno w kamieniu.

Swoje zdolności rzeźbiarskie miał możliwość rozwijać przez wiele lat na Podhalu gdzie mieszkał. Przez jakiś czas zajmował się również metaloplastyką. Pana Zdzisława inspiruje głównie natura. Wśród Jego prac znaleźć można także wiele rzeźb i płaskorzeźb o charakterze sakralnym i alegoryczne wizerunki ludzi wykonane często w stylu zakopiańskim. Stricte wykształcenia plastycznego Pan Zdzisław nie posiada, choć uczył się na kierunku projektowanie krajobrazu gdzie bardzo cenione są wyobraźnia przestrzenna, zmysł estetyczny i duża kreatywność. Rzeźbiarstwo i metaloplastyka to dziedziny o których Pan Zdzisław wie tak wiele, że z powodzeniem mógłby uczyć innych. Twórca ten dodatkowo zajmuje się myślistwem stąd w jego „Krzychówce”, która wygląda jak mała galeria, można zobaczyć wiele trofeów z polowań oprawionych w Pana Krzycha rzeźby.

Pan Zdzisław zdradził mi, że niezwykle ważne w sztukach plastycznych jest kultywowanie kunsztu. Stałe wykonywanie rysunków ćwiczy rękę i umysł. Kiedyś zabierał się za malowanie akrylami i farbami olejnymi lecz ceni sobie jednak oszczędność barw i prostotę. Czasami gdy ktoś prosi go o wykonanie rzeźby malowanej również się zgadza, lecz najbardziej podobają mu się te, które wykonane są z surowego drewna.

Pan Marek Wiśniewski to postać bardzo znana w naszym regionie. Obecnie mieszka w miejscowości Świdnica należącej do gminy Horyniec-Zdrój. Wraz z żoną stworzyli tam agroturystykę o nazwie „Wiśniowa Górka„, w której oprócz noclegów oferują warsztaty kowalstwa, przejażdżki bryczką, saniami lub konno, wypożyczalnię rowerów Jest doktorem nauk o ziemi, nauczycielem akademickim i pasjonatem obszaru Roztocza Wschodniego.

Zachwyt polsko-ukraińskim Pograniczem etnicznym, kulturowym, przyrodniczym głównie w obrębie gminy Horyniec-Zdrój Pan Marek wyraża od wielu lat w licznych publikacjach. Są to obecnie najbardziej wartościowe zbiory informacji turystycznych i historycznych o naszym regionie.

Dorobek popularno-naukowy – wybrane monografie regionalne:
1. Wiśniewski M., Wład P., Zakrzewski W., Roztocze Wschodnie . Przewodnik z terenowych warsztatów metodycznych dla nauczycieli geografii. Przemyśl 1998.
2. Wład P. Wiśniewski M. : ROZTOCZE WSCHODNIE. Przewodnik nie tylko dla turystów. Trzy wydania. 1999, 2001, 2004.
3. Wład P. Wiśniewski M. ROZTOCZE WSCHODNIE, mapa turystyczno-topograficzna. Dwa wydania, 1:50 000, 1:60 000.
4. Chmielowiec G., Wis S., Wiśniewski M.: 2010. Werchrata – perła Roztocza. Lubaczów 2010
5. Wiśniewski M., Misiak T. Przyroda Powiatu Lubaczowskiego. Lubaczów 2007.
6. Krawiec D., Mazur J., Lorenc T., Wiśniewski M. Środowisko przyrodnicze i kulturowe Roztocza i Ziemi Lubaczowskiej. Lubaczów 2005.
7. Mazur J., Pietrzak M., Wiśniewski M. Roztocze Wschodnie – Skarby Roztocza. Przemyśl 2007.
8. Wiśniewski M., Kapel W. (red) Środowisko przyrodnicze i kulturowe przygranicznych gmin Lubaczów, Niemirów, Drohomyśl. Lubaczów 2008.
9. Martyn W., Wiśniewski M., Koper M. red. Roztoczańska część Linii Mołotowa PWSZ Zamość 2016 – Walory turystyczne powiatu lubaczowskiego ze szczególnym uwzględnieniem linii Mołotowa.
10. Trembicka K., Petrecka B., Rejman K. red. Europa wobec współczesnych zagrożeń.., PWSTE 2016. Wiśniewski M. Szlak GeenVelo szansą rozwoju społeczno gospodarczego przygranicznych gmin powiatu lubaczowskiego.
11. Rejman K., Kravciv V. PWSTE Jarosław 2017. Wiśniewski M.THE NATURE OF PODKARPACIE WITH PARTICULAR EMPHASIS ON UKRAINE BORDER AREA.
12. Wiśniewski M. Horyniec – Zdrój i okolice – krynice wschodu. Przewodnik dla kuracjuszy i turystów. PCK – Starostwo Powiatowe Lubaczów. 2018.

Pan Marek Wiśniewski wielokrotnie był gościem programów telewizyjnych i audycji radiowych, w których promował Roztocze Wschodnie, oto spis niektórych z wystąpień regionalisty:

1. TVP 2: Piękno w kamieniu wykute.
2. TVP Lublin: Osobliwości przyrodnicze Roztocza Wschodniego.
3. TVP Lublin: Cmentarze na Roztoczu.
4. TVP Lublin. Krajobraz z bruśnieńskiego kamienia.
5. Radio Lublin: Atrakcje przyrodnicze i kulturowe Gminy Horyniec Zdrój.
6. Radio Bis: Wywiad nt.; Walorów przyrodniczych i kulturowych pogranicza polsko-ukraińskiego.
7. Radia Rzeszów i Jedynka. „Wpływ jadła kresowego na promocję regionu” Basznia Dolna.
8. Teleexpress info news. Wypoczynek na Roztoczu.
9. Artykuły w tygodniku Życiu Podkarpackim. Linia Mołotowa i jej turystyczne wykorzystanie.

Dorobek naukowy – Marek Wiśniewski 2018

Pani Krystyna haftuje stylem krzyżakowym z mulin na podkładzie lnianym lub płóciennym. Jej bardzo skomplikowane i kolorowe hafty robią wrażenie, szczególnie piękny wizerunek Matki Boskiej w złoto srebrnych odcieniach. Pani Kolankiewicz tworzy również piękne serwetki, obrusy, bombki, aniołki, dzwoneczki i inne wyroby na szydełku. Jej szydełkowe ozdoby na choinkę zdobią już nie jeden dom i kościół w gminie Horyniec-Zdrój.

Szydełkować Pani Krystyna uczyła się w domu i na lekcjach techniki jako mała dziewczynka. W jej rodzinnym domu każda kobieta potrafiła to robić. Swoją pasje rozwija ucząc się nowych ściegów z książek i gazet tematycznych. Haftuje mulinami, metodą krzyżykową bazując na zamawianych kanwach. U Pani Krystyny można zamówić taki wyszywany obraz lub choinkowe ozdoby.

Kontakt do pani Krystyny Kolankiewicz:
506 497 761

Grzegorz Ciećka to jeden z regionalistów działających na Podkarpaciu. Ziemia Lubaczowska, a szczególnie jej roztoczańska część pasjonują go od dawna. Poznaje ludzi, historię, aktywnie angażuje się również w odnowę i promocję obiektów o charakterze zabytkowym z naszego regionu.

Grzegorz zaraził się pasją pracy z kamieniem bruśnieńskim od jednego z starych bruśnieńskich kamieniarzy: Mieczysława Zaborniaka z Polanki Horynieckiej (zmarł w styczniu 2017 roku), który jest z nim spokrewniony. Pan Mieczysław był też skarbnicą wiedzy regionalnej, bowiem ze szczegółami opisywał obecnie nieistniejące już miejsca i ludzi. Także styczność z panem Leonem Ważnym z Horyńca-Zdroju, który odnowił między innymi kapliczkę w Nowinach Horynieckich, oraz działał przy odnawianiu kamiennych krzyży, sprawiła, że zainteresował się kamiennymi krzyżami przydrożnymi. Początki to 2012 rok, pierwsza poważna akcja związana z odnowieniem krzyża pańszczyźnianego w Gorajcu miała miejsce w sierpniu 2013 roku. Powolne zbieranie doświadczenia (na początku tylko odczyszczanie kamiennych krzyży z farby) sprawiło, że przyszedł też czas na klejenie połamanych krzyży i ich całościowa odnowa. Z pomocą horynieckiego kowala – Pana Pruszyńskiego – stworzył niektóre narzędzia do pracy przy kamieniarce, z czasem wypracowując unikalne metody odnawiania. Chęć upamiętnienia i odnowy symboli historycznych, a zarazem religijnych, zainspirowała go do starania się o stypendium z Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego na inwentaryzację kamiennych krzyży przydrożnych z terenu powiatu lubaczowskiego. Pomysł został doceniony, przez rok ciężkiej pracy zinwentaryzowanych zostało blisko 600 obiektów i wszystkie opisane na stronie internetowej kamiennekrzyze.pl. Inwentaryzacja wymagała odczyszczenia kilkuset tablic inskrypcyjnych na krzyżach, by były czytelne, około 30 kamiennych krzyży do tego roku zostało odnowionych i sporo niemal na nowo odkrytych, bowiem wiele z nich zostało albo zapomnianych, albo leżało zasypanych ziemią. Odnalezienie wielu kamiennych krzyży nie było by możliwe, gdyby nie szeroka współpraca z pasjonatami regionu i ludźmi, którzy załapali bakcyla i dzięki promocji kamiennych krzyży poznali ich wartość.

Sporo działań związanych z kamiennymi krzyżami, szczególnie tych promocyjnych związana była z działaniami w Stowarzyszeniu Folkowisko, którego jest członkiem.

Przy okazji Grzegorz zajmuje się historią lokalną. Jego najważniejszym tematem rozmów ze starszymi ludźmi i znawcami regionu, są tematy do tej pory nie opisane, albo słabo zgłębione, głównie przez to, że nie są dla historyków ważne. Takie tematy to na przykład historie kamiennych krzyży, kapliczek, nieistniejących wsi i wielu innych ciekawostek, które przy okazji ktoś może pokazać związanych z ludźmi, którzy kiedyś żyli na ziemi lubaczowskiej.

kontakt: www.facebook.com/ORBAD oraz www.facebook.com/kamiennekrzyze/

instagram: @kamiennekrzyze

Anna Wojtyszyn na co dzień pracuje w Gminnym Ośrodku Kultury w Horyńcu-Zdroju gdzie zatrudniła się m.in. po to aby uczyć dzieci i młodzież tańca. Pani Anna układa dla swoich podopiecznych nadzwyczajne układy taneczne; prowadzi również zajęcia z tańca synchronicznego w wodzie.

Pani Ania wychowała się na Dolnym Śląsku, będąc małym dzieckiem uwielbiała oglądać w TV turnieje tańca towarzyskiego. Zafascynowana do granic możliwości urokiem tego sportu marzyła żeby móc chociaż raz założyć taką suknię jaką miały tancerki. Powoli dążyła do spełnienia marzeń…

Anna Wojtyszyn tak opowiedziała nam swoja historię:

Mając 8 lat do mojej szkoły podstawowej przyjechał nauczyciel tańca i wówczas rozpoczęła się moja prawdziwa przygoda z tańcem. Niestety po dwóch latach przerwałam naukę. Kilka lat później znów miałam możliwość jej kontynuowania. Pod okiem wybitnego tancerza i pedagoga Grzegorza Kijkowskiego z Wrocławia,trenowałam przez ponad 4 lata. Były turnieje, obozy taneczne, szkolenia, jak również pierwsze próby nauczania młodszych dzieci. Pan Grzegorz uczył mnie jak uczuć i w ciekawy sposób przekazywać wiedzę. Wszystkie moje marzenia się spełniły. Kilkukrotnie stałam na podium z pucharem w ręku. Zakochana w swojej pasji z dumą patrzyłam jak w szafie wisiała ta upragniona suknia.

I wisi do dnia dzisiejszego… Mimo, że przygoda z aktywnym trenowaniem się skończyła, to nadal mam do niej sentyment.
Przyszedł czas na zmiany w moim życiu. Studia, ślub, przeprowadzka z Dolnego Śląska na Podkarpacie. Nigdy nie przypuszczałam, że jeszcze będę miała bezpośredni kontakt z tańcem… A tu niespodzianka. Dyrektor Gminnego Ośrodka Kultury w Horyńcu-Zdroju zaproponował pracę z dziećmi, konkretnie naukę tańca. Cóż za radość ponownie zagościła u mnie. Pojawił się również strach… czy ja jeszcze coś pamiętam? Na szczęście tego się nie zapomina tak samo jak przysłowiowej jazdy na rowerze.

Pani Ania w 2008 roku przejęła grupę dzieci i młodzieży, w której sympatię do tańca wcześniej zaszczepiła pani Dorota Ludwiczuk. Każdego roku z tej formy aktywności w GOK-u korzysta ponad 60 dzieci. Podopieczni Pani Ani biorą udział w różnych przeglądach, szkolnych prezentacjach artystycznych, konkursach solowych.

Dzieci są często wyróżniane i rywalizują w ścisłych finałach. Pani Ania Razem z dyrektorem Gminnego Ośrodka Kultury – Januszem Urbanem – stworzyła Konfrontacje Amatorskich Zespołów Tanecznych. Jest to przegląd talentu najwybitniejszych dzieci z całego powiatu. Impreza przyjęła się w naszym środowisku do tego stopnia, że każdego roku przybywa jej uczestników (jest ich już ponad 200).

Pani Ania mocno zaangażowała się w swoją pasję gdyż daje jej to satysfakcję i spełnienie, ale jak mówi:

Nie wszyscy kochają taniec więc postanowiłam stworzyć cykliczne zajęcia wakacyjne i zimowe: Wakacjadę – propozycja dla dzieci, jak sama nazwa mówi, na okres wakacji i Kolorowe Ferie-na drugi tydzień ferii zimowych. Są one skierowane dla wszystkich, którzy chcą w ciekawy sposób spędzić swój wolny czas. Do tej pory piekliśmy ciasteczka, robiliśmy doświadczenia chemiczne, były wycieczki rowerowe, zajęcia plastyczne, zabawa karnawałowa i wiele ciekawych rzeczy. Cały czas staram się uczyć dzieci rozwijać ich pasje, niekoniecznie te taneczne. Nigdy nie wiadomo co nam życie przyniesie. Może będzie to kiedyś ich pracą…

/ Fotografie z tańca synchronicznego w wodzie w trakcie realizacji

Pani Beata z teatrem związana jest od czasów szkoły podstawowej. Jako uczennica zapisała się na zajęcia teatralne w Cewkowie gdzie wcześniej mieszkała. Jej talent aktorski został dostrzeżony przez reżysera, który z pewnością przyczynił się do tego aby Pani Beata teatr zawsze miała w głowie.

W Horyńcu-Zdroju Pani Beata prowadzi grupę teatralną młodych twórców o nazwie „Bez nazwy”. Każdego tygodnia w Gminnym Domu Kultury odbywają się zajęcia, podczas których wdrażane lub ćwiczone są spektakle lub kabaretony. Pani Beata dodatkowo zajmuje się nauką tańca ludowego oraz rytmiką w horynieckim GOKu. Jest również nauczycielką w szkole w Baszni Dolnej, gdzie również zajmuje się sztuką.

Kontakt do Pani Beaty Ługowskiej:
telefon: 600 240 109
e-mail: beatalugowska74 @ gmail.com

Aleksandra to młoda kobieta, której pasją są konie. Już jako młoda dziewczynka z wielkim zainteresowaniem przyjeżdżała na stadninę Procajło do Radruża (procajlo.pl). Tam pobierała pierwsze lekcje, a aby uczyć się więcej pomagała w stajni i uczyła się zajmować końmi. Dzięki swojemu zaangażowaniu właściciele stadniny pozwalali jej na darmowe jazdy. Później Aleksandra uczyła się w Ośrodku Jeździeckim Rogowe Kopce w Rabinówce, a jej pasja wciągała ją jeszcze mocniej. Kolejne kursy i szkolenia jeździeckie, które odbywała w wielu miejscach w Polsce pozwoliły jej uzyskać stopień licencjonowanego nauczyciela jazdy. Oprócz tego Ola studiuje fizjoterapię i ma skończony kurs hipoterapii. Do zajęć z chorymi zakupiła pięknego hucuła i ciągle się rozwija.

Nadzwyczajną umiejętnością Aleksandry Jabłońskiej jest umiejętność okiełznania każdego konia. Opanowanie tej sztuki wymagało wielu lat poświęconych zwierzętom; zarówno jazda jak i przebywanie z końmi pozwoliły Aleksandrze na dobre poznania ich zachowań oraz sposobów przełamania strachu i szlifowania umiejętności jeździeckich. Dzięki temu nawet dziki koń oddany w ręce tej utalentowanej trenerce może stać się łagodny jak baranek. Wszystko wymaga jednak wielu godzin pracy, częstej jazdy w teren, zdyscyplinowania i bardzo wysokich umiejętności.

Obecnie Aleksandra prowadzi treningi na stadninie koni Procajło-Radruż, którą również zarządza. Sama stworzyła tam stado sześciu koni. Opiekuje się także końmi właścicieli, którzy wynajmują miejsce w stadninie Procajło lub chcą zajeździć konia aby był gotowy do spokojnej jazdy. Obecnie jeźdźcy, których Aleksandra Jabłońska szkoli i wystawia do zawodów startują pod jej nazwiskiem więc w niedalekiej przyszłości chce Ona stworzyć Ośrodek Jeździecki Radruż.

Więcej o Oli dowiemy się z jej wywiadu dla gazety „Panorama Horyniecka” z grudnia 2018 roku:

Trudno policzyć ile lat trwa moja pasja do koni. Jest ze mną od zawsze-od dziecięcych marzeń po dzień dzisiejszy kiedy konie są moim życiem i pracą. Podstawy jeździectwa zdobywałam w stadninie koni w Radrużu oraz w Rogowych Kopcach niedaleko Tomaszowa Lubelskiego. Swoje umiejętności doskonaliłam (i wciąż doskonalę) przy współpracy z wieloma trenerami, weterynarzami, podkuwaczami i przede wszystkim końmi. Bardzo szybko moje jeździectwo przybrało charakter pracy z młodymi i trudnymi końmi. Jest niewiele osób zajmujących się tym, dlatego obecnie do treningu dostaję konie z całej Polski.
Konie cechuje konsekwencja, stanowczość oraz poszukiwanie porozumienia z człowiekiem. Układanie koni wiąże się z pokonywaniem własnych barier, cierpliwością oraz odwagą. Wiąże się także z tym, że nie potrafię zliczyć swoich upadków czy kontuzji. Było tego całkiem sporo, szczególnie gdy przy młodych koniach stawiałam pierwsze kroki. W 2014 roku zaczęłam tworzyć swoje własne stado, które obecnie liczy 6 koni. Większość z nich była dla mnie wyzwaniem, ponieważ trafiły do mnie z bagażem brutalnych doświadczeń w kontaktach z ludźmi. W 2015 roku nawiązałam współpracę ze stadniną koni w Radrużu-Procajło (do której mam wielki sentyment) funkcjonującą obecnie jako hodowla koni sportowych oraz ośrodek treningowy jazdy konnej. Obecnie trenuję dość sporą grupkę jeźdźców między innymi pod kątem startów w zawodach i najbardziej cieszy mnie to, że są wśród nich również mieszkańcy Horyńca. Organizuję również rajdy konne, turystyczne i długodystansowe. 18 sierpnia 2018 roku w Radrużu udało nam się zorganizować zawody w Sportowych Rajdach Konnych, które cieszyły się dużą frekwencją oraz dobrą opinią w całej Polsce. Chcemy, aby na stałe zagościły w kalendarzu zawodów Polskiego Związku Jeździeckiego. W przyszłym sezonie wystartujemy w zawodach już jako „Klub Jeździecki Radruż”. Życzcie nam powodzenia i cierpliwości!

Źródło: Gazeta „Panorama Horyniecka”

Mieszkańcy wsi mogą zadać pytanie – co to za pasja, życie na wsi, skoro takie życie to zwykła codzienność, niejednokrotnie ciężka praca, a często też brak możliwości rozwoju pasji pod okiem specjalistów, czy brak świadomości istnienia perspektyw na przyszłość co powoduje raczej ucieczkę z niej niż powrót. Ewa i Przemek są zaprzeczeniem takich stereotypów. W niewielkiej wiosce jaką są Nowiny Horynieckie stworzyli gospodarstwo agroturystyczne, miejsce, które tętni życiem i wciąż się rozwija.

Wielu ludzi myśli o rzuceniu wszystkiego i wyjeździe na wieś. Ewa i Przemek zrobili to i jak twierdzą była i jest to najlepsza decyzja w ich życiu. Zanim rozpoczęli remont gospodarstwa oboje mięli poukładane życie w mieście, stabilizację i dobrze płatną pracę ale jak oboje twierdzą coraz bardziej z tyłu głowy pojawiała się myśl, że to nie jest życie dla nich. Chcieli żyć wolniej, bardziej świadomie i bliżej natury dlatego serce coraz bardziej ciągnęło ich na wieś, którą pokochali już za dziecka. Jak postanowili tak zrobili i końcem 2016 roku przeprowadzili się do Nowin by rozpocząć remont gospodarstwa. Połączyli swoją pasję do życia na wsi i zwierząt z ciężką pracą i tak powstała wyjątkowa agroturystyka Dzikowisko, gdzie przytulne pokoje czekają na gości, gdzie jest klimat, zwierzaki i dużo serdeczności.

Przemek i Ewa to pasjonaci życia na wsi.

Państwo Dzikiewicz mają swój rytm dnia, w którym bardzo często uczestniczą czynnie ich goście, a szczególnie ich dzieci. Wczesnym rankiem wspólnie karmią cały zwierzyniec – konie, kozy, owce, koty, psy i kury, oporządzają konie, doją kozy i wyprowadzają psiaki. Następnie Ewa przyrządza swojskie śniadania dla gości serwując na stole jak najwięcej ekologicznych produktów pochodzących z własnego gospodarstwa. Później jest czas na różne prace w gospodarstwie, przejażdżki dzieci na kucyku, pracę z końmi, a wieczorem na ognisko i długie rozmowy.

Gospodarze Dzikowiska stworzyli miejsce gdzie można żyć inaczej, bez biegu, gdzie czas płynie wolniej, na spokojnie, gdzie zamiast TV są półki pełne książek i gier planszowych, a dla bardziej aktywnych lasy dookoła, mnóstwo ścieżek pieszych i rowerowych oraz różnego rodzaju atrakcje turystyczne. I takim życiem starają się zarażać swoich gości, którzy coraz liczniej przybywają do Dzikowiska z różnych stron Polski oraz z Europy.

Anna Serkis: Jak zaczęła się ta pasja? Pasja, którą jest miłość do koni i innych zwierząt oraz życia na wsi?

Ewa Dzikiewicz:

Zwierzaki lubiłam od dziecka, a wakacje na wsi były zawsze bardzo wyczekiwane. Dziadkowie z obu stron posiadali małe gospodarstwa więc polowe prace czy pomoc przy zwierzętach nie były mi obce i zawsze z chęcią je wykonywałam. Później przez wiele lat pochłonęły mnie studia i ciekawa praca w korporacji ale od zawsze czułam, że to nie jest to co chciałabym robić do końca życia. Stare marzenia odżyły na nowo gdy zaczęłam coraz częściej wyjeżdżać w Bieszczady do Krzyśka i Doroty ze Stajni Batiara. To u nich zaczęłam jeździć konno, doić kozy i na nowo marzyć o małym domu na wsi i spokojnym życiu. To wszystko nabrało realnych kształtów gdy poznałam Przemka, mojego męża, z którym postawiłam wszystko na jedną szalę i chyba się udało.

Przemek Dzikiewicz:

Miłość do zwierząt, pracy i ciągników była we mnie od zawsze ponieważ dziadkowie posiadali spore gospodarstwo. Spędzałem tam każdą wolną chwilę po szkole łykając kolejne porcje rolniczej wiedzy od dziadka. To, że kiedyś osiądę na wsi było dla mnie wtedy czymś oczywistym. Pewnego dnia nadarzyła się okazja kupna gospodarstwa w Nowinach gdzie na kilka lat osiadłem i zacząłem hodować konie. Później wyjechałem za granice na 10 lat ale tęsknota za życiem na wsi i hodowlą koni wciąż była we mnie. Nie miałem motywacji do powrotu dopóki nie pojawiła się Ewa. Okazało się, że mamy bardzo podobne marzenia. Wspólnymi siłami stworzyliśmy miejsce, jakich jest bardzo mało w Polsce, gdzie wypoczynek można połączyć z nauką pracy na wsi, i aktywnością zarówno w naszym gospodarstwie jak i poza nim.

Anna S. :Czym jest ta pasja dla Was? Dlaczego życie na wsi jest dla Was takie ważne, co ono Wam daje?

Ewa D.:

Czuję, że jestem z właściwą osobą na właściwym miejscu, że robię rzeczy które sprawiają mi radość i dają satysfakcję, że stworzyliśmy i dalej tworzymy miejsce, do którego chcą przyjeżdżać ludzie. I mimo iż musiałam nauczyć się wielu nowych rzeczy, pokonać wiele lęków i trudności to praca w gospodarstwie stałą sie moją pasją i sposobem na życie. Szczególnie praca z końmi, które są doskonałymi nauczycielami cierpliwości, opanowania i pokory. Tu na wsi uczę się nie spieszyć, żyć wolniej i spokojniej, tak by mimo pracy, której nie brakuje, mieć czas na kubek kawy z Przemkiem i rozmowy z gośćmi.

Przemek D.:

Nareszcie robię to co zawsze chciałem robić, uczę się nowych rzeczy i wciąż odkrywam w sobie nowe umiejętności, o których istnieniu nie miałem pojęcia. Do tego dochodzi hodowla koni, za którymi bardzo tęskniłem będąc za granicą. Mam nadzieję, że jak uporamy się z najpilniejszymi pracami, które w większości robimy własnymi rękami, to ruszymy w końcu z jazdami konnymi, o które wielu z naszych gości pyta. Planów na różnego rodzaju aktywności mamy sporo. Nieraz przychodzi duże zmęczenie ale świadomość, że robię to wszystko z właściwą osobą daje mi każdego ranka dużo energii i wielką chęć do pracy.

Ewa i Przemek swoją pasją do zwierząt i życia na wsi zarażają innych, tworząc wyjątkowe miejsce dla turystów szukających spokoju i chcących poznać wciąż mało znane Roztocze Wschodnie. Mimo własnej pracy znajdują też czas na coraz aktywniejsze angażowanie się w życie lokalnej społeczności oraz promowanie naszego regionu, czego przykładem jest udział w targach turystycznych czy też założenie wraz z Anią i Krystianem Kłysewiczami Stowarzyszenia Przystanek Horyniec, które ma na celu rozwój promocji i aktywności na terenie Gminy Horyniec-Zdrój.

Kontakt do Państwa Dzikiewiczów:
www.dzikowisko-roztocze.pl
Facebook: Dzikowisko – Agroturystyka i Konie na Roztoczu Wschodnim